بسم الله الرحمن الرحیم

یا فاطمه الزهرا اغیثینی

 

محورهای سخنرانی

شب جمعه؛ شب دعا

اگر بخواهیم کاری بکنیم چه باید بکنیم؟

آداب شب هجدهم و نوزدهم

شب صدقه

ایام توبه است

 

شب جمعه؛ شب دعا

مومنین در شبهای جمعه برنامه ملاقات به درگاه الهی را دارند. امام صادق علیه السلام می فرمایند: مومنین روز 5 شنبه نباید خودشان را خسته کنند چرا که باید شب به عبادت بپردازند و توان داشته باشند.

باید حواسمان باشد که حکایت ما، حکایت آن عاشق و معشوق نشود. عاشق و معشوقی بودند که بعد از اصرار زیاد پسرک با هم قرار گذاشتند. وقتی دخترک سر قرار رفت، دید پسرک خوابش برد. دختر هم چند گردو در جیبش گذاشت و پیغامی برای او گذاشت که برو مشغول گردو بازی باش، تو لایق عشق بازی نیستی. نکند امشب که ملائکه می آیند به ما بگویند تو هستی که دم از عاشقی می زنی و خوابی؟! صحبتهای تو ادعایی بیش نیست.

بزرگی نقل می کند که شب جمعه ای در حرم امام رضا علیه السلام بودم. هوا بسیار سرد بود و من به کنار کفشداری رفتم و خوابم برد. در عالم خواب دیدم که امام رضا علیه السلام از حرم بیرون آمدند و به جمعیت نگاهی کردند و بعد به سمت من آمدند و با پای مبارکشان اشاره ای به من کردند و فرمودند: شب جمعه است برخیز و کاری کن، حال چه وقت خوابیدن است. من پای امام را گرفتم که ببوسم، امام فرمودند: این کارها چیست؟ و مجدد فرمودند: برخیز و کاری بکن که امشب شب جمعه است.

اگر بخواهیم کاری بکنیم چه باید بکنیم؟

ادامه حکایت: مرد می گوید بلند شدم و وضو گرفتم و شروع کردم به خواندن دعای کمیل، اما دوباره چشمهایم سنگین شد، در همین احوال آقایی آمد دستم را گرفت، و گفت: می خواهی به سفر رویم؟ گفتم: کجا؟ گفت: به دور دنیا، می خواهی به عمره رویم؟ گفتم: آری، به عمره رفتیم، بعد به حرم پیامبر و بعد به بقیع و بعد سر مزار حضرت زهرا رفتیم و نجف و کربلا و دوباره برگشتیم سر جای اولمان. به ساعت نگاه کردم دیدم 5 دقیقه گذشته است.

اگر بخواهیم کاری بکنیم باید حرکت کنیم، این حکایت هم همین موضوع را بیان می کند که اگر ما حرکت کنیم و قدمی برداریم، خودشان دست ما را می گیرند و به جایی که باید ما را می رسانند.

حال امشب می خواهیم حرکت کنیم، اول باید به کربلا برویم. امروز مهمان حضرت زینب سلام الله علیها هستیم، از امروز تا 23 ماه رمضان تمام اعمالت را به خانم هدیه کن.

برای هر حرکتی و هر اقدامی در اولین قدم ما وضو می گیریم. ما در عالم معنا هم وقتی می خواهیم به سمت معنویت حرکت کنیم، اول قدم به سمت آب است و حرکت خود را با آب شروع می کنیم.

خداوند سه وسیله برای رشد معنوی ما قرار داده است و گفته باید از اینها استفاده کنی که یکی از آنها آب است.

آب یعنی چه؟ در لسان اهل معنا آب سه معنا دارد:

1ـ رحمت الهی

2ـ معارف دینی

3- ولایت اهل بیت علیهم السلام؛ که مرکز جوشش این آب در کربلا است و ضمانت بقای این آب در کربلا است. به همین خاطر است که وقتی به حرم امام حسین علیه السلام می رویم دیگر غسل نمی خواهد، چرا که در کربلا در آب هستیم و قدم به کربلا گذاشتن یعنی پاکیزه شدن.

عارفی می گوید نیمه شبی از مکانی عبور می کردم که دیدم 4 نفر جنازه ای را می برند و خانمی هم به دنبال آنها می رود. می گوید شک کردم که شب که جنازه دفن نمی کنند نکند اینها فردی را کشته باشند. جلو رفتم و سوال کردم، گفتند ما 4 حمالیم که این جنازه را می بریم و این هم مادر این جوان است. مادر گفت: وصیت خود پسرم بود. جوانم فاسق و گنهکار بود، چندی قبل مریض شد. روزهای آخر گریه می کرد و می گفت خدایا من بد کردم تو بد مکافاتم نکن و مرا ببخش. مادر اگر می خواهی من عذاب نکشم، دو کار برایم انجام بده، یکی اینکه زمان مرگ طنابی به پایم ببند و مرا دور اتاق بکش و بگو بنده فراریت اسیر آمده، رحم کن و دیگری اینکه من را نصف شب دفن کن و خودت مرا دفن کن که خدا موهای سفید تو را ببیند و به من رحم کند. زمانی که از دنیا رفت طنابی آوردم که از آسمان ندا آمد که بنده ما را رها کن بدن مرده حرمت دارد و نباید صدمه زد

اما چرا این مساله در کربلا رعایت نشد …

آداب شب هجدهم و نوزدهم

دعای شب هیجدهم ماه مبارک رمضان:

الْحَمْدُ لِلَّهِ الَّذِي أَكْرَمَنَا بِشَهْرِنَا هَذَا وَ أَنْزَلَ عَلَيْنَا فِيهِ الْقُرْآنَ وَ عَرَّفَنَا حَقَّهُ وَ الْحَمْدُ لِلَّهِ عَلَى الْبَصِيرَةِ فَبِنُورِ وَجْهِكَ يَا إِلَهَنَا وَ إِلَهَ آبَائِنَا الْأَوَّلِينَ ارْزُقْنَا فِيهِ التَّوْبَةَ وَ لَا تَخْذُلْنَا وَ لَا تُخْلِفْ‏ ظَنَنَّا بِكَ وَ صَلِّ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِهِ وَ اعْفُ عَنَّا وَ ارْحَمْنَا إِنَّكَ أَنْتَ الْجَلِيلُ‏ الْجَبَّارُ.[1]

ستايش خدا را كه ما را به واسطه‌ى اين ماه گرامى داشت و قرآن را در آن بر ما فروفرستاد و ما را با حق خود آشنا گردانيد و ستايش خدا را بر آگاهى [نسبت به اين امور]، پس اى معبود ما و معبود پدران نخستين ما، به نور روى [اسما و صفات، يا ذات]تو سوگند، توبه‌ى در اين ماه را روزى‌مان كن و از يارى ما دست مكش و گمان ما را [به خود]خلاف واقع قرار مده، [و بر محمّد و آل محمّد درود فرست و از ما درگذر و بر ما رحم آر]، به راستى كه تو بزرگ و سرفراز هستی.

نماز امشب:

چهار رکعت نماز که در هر رکعت 25 مرتبه سوره کوثر را بخوانید و بعد از سلام نماز هم توبه و استغفار کنید.

نماز شب نوزدهم:

50 رکعت نماز در هر رکعت یک مرتبه سوره زلزال.

این نماز به جهت توبه خوانده می شود.

کسی که این نماز را بخواند به این نیت که خداوند از گناهان او بگذرد و گناهانش آمرزیده می شود و اگر از دنیا برود و هنوز موفق به جبران گناهانش نشده باشد و نتوانسته باشد حق الناس را جبران کند، خداوند کسانی را که از او ناراضی هستند، راضی میکند.

نماز دیگر:

این نماز خیلی سفارش شده است؛ پس فرمود: غسل کنید و وضو بگیرید و چهار رکعت نماز بخوانید،

دوتا دو رکعت، در هر رکعت حمد یک مرتبه و سوره توحید سه مرتبه و سوره ناس و فلق هر یک را یک مرتبه. پس بعد از نماز هفتاد مرتبه بگوید: «استغفر الله ربی و اتوب الیه» پس ختم کنید به «لا حول ولا قوه الا بالله العلی العظیم» پس بگوید: «یا عزیز یا غفار اغفر لی ذنوبی و ذنوب جمیع المومنین و المومنات فانه لا یغفر الذنوب الا انت». پس فرمود: نیست از من بنده ای که این عمل را بجا بیاورد، مگر این که ندا شود به او از آسمان: ای بنده خدا عمل را از سر بگیر که توبه تو قبول شد و گناهانت آمرزیده شد و دشمنان او در روز قیامت از او راضی شوند و با ایمان بمیرد و دلش گرفته نشود و قبرش گشوده و نورانی گردد و والدینش از او راضی شوند و مغفرت شامل والدین او و ذریه او گردد و ملک الموت در وقت مردن با او مدارا کند و به آسانی جان او بیرون شود. رسول اکرم فرمودند: جبرئیل در شب معراج در عرش الهی به من آموزش داد و از این نماز به جهت آمرزش گناهان غفلت نورزید.

ذکر مدام:

بزرگان گفته اند که باید ذکر مدام داشته باشی که البته باید این ذکر بسیار پر محتوا باشد.

حضرت رسول خدا صلی‌الله علیه وآله فرمودند: «هر که صبح کند و چهار نعمت خدا را یاد نکند می‌ترسم که نعمت خدا از او زائل گردد و این نعمتها:

(نعمت معرفت الهی:) اَلحَمدُللهِ الَّذِی عَرَّفَنِی نَفسَهُ و لم یَترُکنِی عُمیانَ القَلبِ

ستایش خدا را که خود را به من شناساند و مرا کور دل نگذاشت.

(نعمت مسلمانی:) اَلحَمدُللهِ الَّذِی جَعَلَنِی مِن أُمَّةِ مُحَمَّدٍ صلی‌الله عَلَیهِ وَآلِه

ستایش خدا را که مرا از امت حضرت محمد صلی‌الله علیه و آله قرارداد.

(نعمت رزق و روزی:) اَلحَمدُللهِ الُّذِی جَعَلَ رِزقِی فِی یَدَیهِ وَ لَم یَجعَل رِزقِی فِی أَیدِی النَّاسِ

ستایش خدا را که روزیم را در دست خودش قرارداد و آن را در دست مردم ننهاد.

(نعمت آمرزش:) اَلحَمدُللهِ الَّذِی سَتَرَ ذُنُوبِی وَ عُیُوبِی [سَتَر ذَنبی] وَ لَم یَفضَحنِی بَینَ الخَلائِقِ

ستایش خدا را که گناهانم و عیوبم را پوشاند و مرا در میان مردم رسوا نکرد.

ذکر برای شب نوزدهم:

قبل از شروع احیا برای جلب رحمت الهی بگو:

10 مرتبه: استغفروالله ربی و اتوب الیه

10 مرتبه: یا غفار الذنوب

10 مرتبه: یا ستار العیوب

10 مرتبه: یا ارحم الراحمین.

مفتاح دعاها:

و همه این اذکار یک کلید دارد که مفتاح مابقی است و اول این را بگو و بعد دعا کن: 14 مرتبه بگو الهی بزینب.

امشب شب دعا است و این دعای ما باید این باشد: اللهم زد فی قلوبنا محبة امیرالمومنین و اولاده المعصومین علیهم السلام.

مثل جالبی است در این رابطه؛ قبله نما وقتی می خواهد قبله را پیدا کند، عقربه اش می چرخد و می لرزد تا زمانی که قبله را پیدا کرد، در آن هنگام آرام می شود. محبت ائمه و دل ما هم همین گونه است، تا زمانی که به این محبت نرسیده ایم دلمان آرام نیست، اما وقتی محبت را پیدا کرد آرام می شود.

شب صدقه

صدقه و رسیدگی به امور ضعفا یکی از اعمال شبهای احیا و شبهای جمعه است و به خصوص در رابطه با اولاد پیامبر بسیار سفارش داریم.

امام صادق علیه السلام می فرمایند: خداوند خلایق را از اولین آنها تا آخری را روز قیامت جمع می کند. ناگهان تاریکی و ظلمت عالم را می پوشاند و همه جا را ترس فرا می گیرد، ناگهان گروهی وارد می شوند که به نور صورتشان قیامت روشن می شود. همه به هم می گویند انبیا آمده اند، شهدا، قاریان هستند؟ نه از خودشان بپرسید؟ می گویند ما ذریه علی و فاطمه علیهم السلام هستیم که از طرف خداوند مورد احترام قرار گرفته ایم و از جانب خداوند ندا می آید که دوستان و کسانی که در دنیا به شما حرمت کردند و به خاطر علی و زهرا دست شما را گرفتند شفاعت کنید که شفاعت شما پذیرفته است.

مردی دزدی در شاه عبدالعظیم بود که همه از او می ترسیدند و از ترسش با اینکه می دانستند او دزد مالشان است اما چیزی نمی گفتند، روزی برای دزدی می رفت دید زنی با فرزندانش در کوچه نشسته است، پرسید اینجا چه می کنی؟ زن گریه کرد و گفت شوهرم مرده است و صاحب خانه ما را بیرون کرده اجاره ندادم، تو را به جده ام زهرا به من کاری نداشته باش. گفت: تو اولاد زهرایی؟ گفت: آری، گفت: برویم که کاری با تو ندارم و جلوی حرم رفت و قسم خورد و گفت به خاطر جده ات کاری با این زن ندارم و آن شب وقتی زن را به خانه برد،خودش به خانه نیامد و روز بعد برای او خانه ای کرایه کرد و از آن به بعد بیشتر دزدی می کرد که خرج زن را هم بدهد. شبی سیدی جلوی او را گرفت و گفت: وقت آن نشده است که برگردی و توبه کنی؟ لرزی به بدنش افتاد و گفت: چرا، می خواهم توبه کنم. آقا گفت: پس برگرد تا من فردا کارت را اصلاح کنم. پرسید: شما چه کسی هستی؟ گفت: جد همان زنی که تو او را سر پناه دادی؟وقتی به خانه رفت صبح پلیس او را گرفت و صاحبان مال آمدند و دیدند او پشیمان است گفتند ما کاری به او نداریم و از مالمان گذشتیم فقط او قول بدهد از مال ما نگهبانی بکند و ما مزدی هم به او می دهیم.

باید دستمایه ای برای خود فراهم کنیم.

ایام توبه است

رسول اکرم صل الله علیه و آله فرمودند: هر دردی دوایی دارد و دوای گناه استغفار است.

امام علی علیه السلام می فرمایند: عجب است از کسی که نا امید باشد در حالی که کلید نجات دستش باشد که کلید نجات توبه و استغفار است.

نزد امام محمد باقر علیه السلام آمد و گفت چیزی به من یاد دهید که من در دنیا و آخرت سعادتمند شوم، امام فرمودند: زیاد سوره قدر بخوان و استغفار کن.

توبه یعنی چه؟

1ـ احیا نفس

2ـ احیا آبرو و حیثیت

3ـ احیا وجود

4ـ باز یافتن شخصیت

5- بازگشت به آن نقطه ای که از آن آمده ایم. خدا ما را از نقطه ای خلق کرد و ما به مرور زمان آن نقطه را گم کردیم.

خدا ما را از چه خلق کرده است؟ خدا ما را از شعاع نور امیرالمومنین خلق کرده است. بنابراین کنهگار کسی است که در مسیر حیات درب خانه اینها را گم کرده است و آلوده شده است و چون گم شده، ظلمانی و تاریک شده است و توبه یعنی برگشت به همان نقطه ای که از آن خلق شده ایم.

به آدم گفت اسمایی را یادت می دهم تا بخوانی و توبه ات را بپذیرم. این اسماء اسماء 5 تن بود که از همان جا که گم شده بود به همان جا برگردد. و وقتی به اسم اهل بیت رجوع کرد پروردگار گفت حال من تواب و رحیم هستم.

پس توبه یعنی بازگشت به درب خانه امام علی علیه السلام و ائمه.

تواب و رحیم یعنی چه؟

خداوند می فرماید تو نمی آیی، من می آیم و دستت را می گیرم و می کشمت که در پناه خودم قرار گیری. خداوند به دنبال گنهکار می آید و می گوید هم به دنبالت می آیم و هم مهربانی می کنم.

داود در حال توبه گفت: خدایا پیشانی ام زخم شد از سجده طولانی و اشکم خشک شد از گریه فراوان اما گناهانم گریبانم را گرفته مانند پوستی که به بدن چسبیده از من جدا نمی شود. ندا آمد: داود گرسنه ای غذایت دهم و اگر تشنه ای آبت دهم. داود گفت: از گناه می گویم. ندا آمد آن را که گذشتم.

خداوند سراغ بندگانش می آید و به قشنگترین کلمه او را مخاطب قرار می دهد. زیباترین کلمه که خدا بنده را مخاطب قرار می دهد، عَبدی است. پیامبر را به معراج برد و در آنجا او را با عَبدی مورد خطاب داد.

در قرآن چند عبد داریم:

1ـ زمانی که در مورد حضرت ایوب علیه السلام سخن به میان می آید.

2ـ درباره حضرت نوح علیه السلام.

3ـ رسول اکرم صل الله علیه و آله.

4ـ به بندگانی از سنخ ابراهیم علیه السلام عبد می گوید.

5ـ يَا عِبَادِيَ الَّذِينَ أَسْرَفُوا عَلَى أَنْفُسِهِمْ لَا تَقْنَطُوا مِنْ رَحْمَةِ اللَّهِ إِنَّ اللَّهَ يَغْفِرُ الذُّنُوبَ جَمِيعًا؛ وقتی توبه می کنی به بنده گنهکار می گوید.

حدیث قدسی: ای موسی اگر مدبرین (کسی که 180 درجه به خدا پشت کرده است) بدانند که من چقدر مشتاقم که به سمت من آیند، از شوق سکته می کردند.

حدیث دیگر: روز قیامت وقتی خداوند به حساب بندگان رسید و در بهشت جای گرفتند، ندا می آید مرا ببخشید در دنیا با آیات عذاب شما را اذیت کردم.

عمل دیگر مکرر صلوات فرستادن است.

[1] ابن طاووس، على بن موسى، إقبال الأعمال (ط – القديمة)، ص164، تهران، چاپ: دوم، 1409 ق.