- سایت رسمی اطلاع رسانی حاجیه خانم اکبری
بسم الله الرحمن الرحيم
يا فاطمه الزهرا سلامالله عليها اغيثيني
محورهای سخنرانی
نگهداشتن حرمت ایام فاطمیه
شور محرم
شب جمعه و آداب آن
نگهداشتن حرمت ایام فاطمیه
بزرگان میگویند که ایام فاطمیه کمتر از دههی اول محرم نیست. حرمتی که ما در ایام محرم نگه میداریم، در این ایام هم باید به همان صورت نگهداریم، کما اینکه مصیبت حضرت زهرا سلامالله علیها امالمصائب است. بزگان به ما سفارش اکید کردهاند که در این ایام حرمت نگهداریم. در مسجد اعظم مراسمی برگزار بود که آیتالله بروجردی مرجع درجه اول جهان تشیع هم حضور داشتند و پسرشان هم کمی آنطرفتر نشسته بودند و در میان جلسه ناگهان لبخندی زدند. آیتالله به نفری که کنارشان نشسته بودند، فرمودند یکی در گوش پسرم بزن. آن شخص گفت آقا برای چه؟ درست نیست. آیتالله فرمودند: بزن که اگر تو نزنی میترسم حضرت زهرا سلامالله علیها بزنند که در عزای فاطمه خندیده و حرمت جلسه را زیر پا گذاشته است.
این روزها از من بسیار میپرسید که آیا سفره هفتسین بیندازیم و یا نه؟ جواب این سؤال را خودتان با رجوع به قلبتان بدهید. من از شما یک سؤال میکنم. آیا اگر مادربزرگ شما که سن و سالی هم از او گذشته است فوت کند و همزمان با سال نو باشد، شما سفره میاندازی؟ اگر میاندازید و شیرینی میگذارید و تخمه میخورید، حال هم انجام دهید. من نمیدانم چرا یکی از شماها از من نپرسید این روزها که خانهتکانی کردیم بعد چه کنیم؟ تا من به او بگویم یک پرچم السلام علیک یا فاطمه الزهرا بزنید!
اگر به مادر یکی از شماها خداینکرده بیحرمتی شود، شما چه حالی بهتان دست میدهد؟! حال مگر حضرت زهرا فقط مادر یکی از ماها است. ایشان ام الکونین، ام الائمه هستند. میدانید این روزها چه خبر است؟ به مادر ائمه بیادبی کردند، به ناموس یک مسلمان در کوچه بیادبی کردند، یک زن حامله را در کوچه کتک زدند، او رابین درب و دیوار گذاشتهاند. حال حضرت زهرا سلامالله علیها کیست؟ از میان 124 هزار پیامبر، فقط دختر پیامبر ما را در کوچه به ایشان جسارت شد! فقط دست داماد رسول اکرم را بستند! اگر شما بشنوید به ناموس یک مسلمان در کوچه بیحرمتی شده است، چه حالی به شما دست میدهد؟ اگر حالتان خوش است، خوب خودتان میدانید، بروید تخمه بخورید و دورهم روز شهادت ام الائمه شیرینی بخورید!!!!!!
امام زمان عج الله تعالی فرجه شریف که میآیند جریان بین درب و دیوار را به مردم نشان میدهند. عدهای میگویند مگر تمام جریان همین نیست که شنیدهایم؟ مگر غیر از اینها هم چیزی مانده است که نگفته باشند؟ من میگویم آری مانده بهغیراز اینها که بر سر منبرها میگویند بازهم هست. ما فقط جریان دست آن ملعون و صورت مبارک حضرت را میگوییم درحالیکه در کتاب خود آن ملعونها نوشتهشده که بهصورت حضرت زهرا با شمشیر زدند، فقط سیلی نبوده و بسیار مطالب دیگر که امام زمان باید بیایند و برای مردم بازگو کنند.
«اللهم صل علی محمد و آل محمد و عجل فرجهم وَ حشُرنا مَعَهُم وَ لعَن اَعدائَهُم»
شور محرم
اگرچه فاطمیه است و حرمت نگهداشتن آن واجب اما سؤال برای همه پیش میآید که چرا شور دهه اول محرم را نداریم و گویی شور ایام محرم چیز دیگری است؟!
خداوند برای امام حسین علیهالسلام حساب دیگری بازکرده است. خداوند دو تبلیغ برای امام حسین علیهالسلام کرده است که برای دیگر ائمه انجام نداده است؛ اول اینکه نام امام حسین علیهالسلام را قرین آب قرار داده است. روزانه همه ما بارها با آب سروکار داریم و به بهانههای مختلف به یاد امام حسین علیهالسلام میافتیم. این روزها خیلی کارکردهای، خسته میشوی، ناگهان به یاد لب عطشان امام و کودکان امام میافتی و یادی از کربلای امام حسین میکنی. نیمهشب بچهات آب میخواهد، بیدار میشود و از شما تقاضای آب میکند، ناخودآگاه دل شما به یاد علیاصغر امام حسین علیهالسلام میافتد. خداوند برای اینکه اسم امام فراموش نشود، اسم امام را قرین آب کرده است. خشکسالی شده بود و تمام باغها و مزارع خشکشده بودند بهغیراز یک باغ. از صاحب باغ پرسیدند چگونه است که باغ شما به این صورت است. مگر چاه باغ شما آب دارد؟! صاحب باغ گفت: نه باغ من هم مثل باغهای شما آب ندارد، اما من هر بار که آب میانداختم تا باغ را آبیاری کنم، با دیدن آب برای امام حسین علیهالسلام گریه میکردم و بهپای هر درختی که آبش دادم صلوات بر یاران امام فرستادم و لعن به قاتلان امام گفتم.
دوم تبلیغی که خداوند برای امام حسین علیهالسلام انجام داده است، اینک نام امام را قرین خاک قرار داده است. اکثر شماها در کیفتان یک تربت دارید و هر جا که این تربت را میگذاری و آن را میبینی برای ما میشود روضه. بدن مبارک امام روی همین خاک غرق به خون افتاده بود و سر مبارک امام از تنشان جدا شد.
اما فاطمیه مسئله حق و باطل است. شناخت و درک صحیح از فاطمیه و حق و باطل خیلی سخت است و نیاز به درک عمیق دارد. خداوند با این دو کار همه دلها را متوجه امام کرده است، اما فاطمیه هرکسی نمیتواند با آن همراه شود، حضرت زهرا سلامالله علیها گلچین میکنند.
امام علی علیهالسلام هنگامیکه حضرت زهرا سلامالله علیها را به خاک سپردند و بازگشتند، بعدازآن مینشستند و دستباز میکردند و امام حسن و امام حسین را سمت راست در آغوش میگرفتند و حضرت زینب و حضرت امکلثوم را در سمت دیگر به آغوش میکشیدند. امام مراقب بودند آب در دل بچههای حضرت زهرا تکان نخورد. از امام میپرسیدند چرا از خانه بیرون نمیآیی؟ امام میفرمودند یتیمان زهرا را به چه کسی بسپارم؟ اما در کربلا اوضاع به شکل دیگری بود، کسی نبود که از کودکان امام حسین، مراقبت کند و … .
شب جمعه و آداب آن
اولین عمل در شب جمعه زیارت امام حسین علیهالسلام است. در شبهای جمعه باید کربلا باشیم و یا باید دعا کنیم که خداوند کربلا را روزی ما کند و دعا کنیم که ای کاش من هم کربلا میبودم. در شبهای جمعه تمام اعمالی که انجام میدهیم، ثوابش مضاعف میشود. نیازمندی به درب خانه امام سجاد علیهالسلام آمد و طلب حاجت کرد. امام از او سؤال کردند آیا فرصت داری و میتوانی چند روز صبر کنی تا روز جمعه آید، چراکه اعمال در آن روز ثواب مضاعف دارند. سؤال اینکه چرا در شبهای جمعه ثواب اعمال دو برابر میشود؟ یحیی بن صنعان میگوید روزی با امام صادق نشسته بودیم و امام از ثواب شبهای جمعه برای ما میگفتند که فرمودند اعمال در شبهای جمعه ثوابشان مضاعف میشود. من بلند شدم و پرسیدم چه فرقی بین این شب و دیگر شبها وجود دارد؟ امام فرمودند در هر شب جمعه بر منزلت، نور، علم و قدرت امام اضافه میشود، من پرسیدم به چه شکل اضافه میشود؟ امام فرمودند: در هر شب جمعه ارواح تمام انبیا و رسول اکرم، ارواح تمام اوصیا و ائمه اطهار، ارواح تمام امامان و امام هر زمان به آسمان برده میشوند، به آسمان اول، دوم، سوم، چهارم، پنجم، ششم و به آسمان هفتم میروند، بعد به لوح و قلم میرسند و ازآنجا به عرش میروند. در آنجا 7 دور طواف داده میشوند و پای هر قائمه دو رکعت نماز میخوانند و در آنجا خداوند به نور علم آنها میافزاید، بعد این ارواح سراسر در شادی به بدنهایشان برمیگردانند. آنها آنچه را که دریافت میکنند امت خود را هم در آن شریک میکنند و به ثواب اعمال امت در این شب اضافه میشود. در حقیقت خداوند در این شب به امامان اضافه میکند، آنها هم به زائران و نماز گذاران میافزایند. اما چه اضافه میشود؟ اینکه پرده از جلوی چشممان کنار میرود، و ما آنچه را که در دیگر اوقات قادر به دیدن نیستیم در این شب میتوانیم دریافت کنیم.
دومین عمل در شبهای جمعه صلوات است. مکرر صلوات بفرستید.
اللهم صل علی محمد و آل محمد و عجل فرجهم و احشرنا معهم و لعن اعدائهم.
پیامبر میفرمایند: اگر کسی در قیامت وارد شود و یک صلوات درست در نامه عملش باشد، اگر با گناه کبیر آید، آمرزیده میشود و با من همنشین میشود. آنچه اینجا مهم است و باعث میشود صلوات ما درست باشد اینکه فقط به لفظ صلوات اکتفا نشود، اینجا مسئله، مسئله دل است، حرمت نگهداشتن مطرح است، قدرشناسی از پیامبر و آل رسول مطرح است. آن صلواتی که موجب آمرزش گناه است، صلواتی است که همراه با یقین و ایمان به دل و حفظ ادب باشد.
روزی امام صادق علیهالسلام در میان جمع مشغول صحبت بودند که ناگهان مردی آمد. امام بلند شدند و فرمودند بیا اینجا کنار من بنشین و او را زانو بهزانوی خود نشاندند. بعد امام خرمایی را برداشتند و هسته آن را جدا کردند و با دست خود خرما را دردهان او گذاشتند. همه تعجب کردند و برایشان سؤال بود که این فرد کیست و چه عملی انجام داده است که امام با او به این طریق برخورد میکند. از امام پرسیدند: این فرد چه کسی است. امام فرمودند: سالها پیش خداوند به این مرد دختری داد و او هماسم آن دختر را فاطمه گذاشت. دیروز دختر او میخواست حیاط را جارو کند، همسرش مانع شد و دوید جارو را از او گرفت و به او گفت تو هم نام دختر پیامبر هستی، نمیگذارم گردوغبار بهصورت تو نشیند. او به مادر ما حرمت میگذارد.
زمان الآن را نگاه نکنید. در آن زمان کسی که اسمش هم نام ائمه بود، بسیار سختی داشت، بهراحتی الآن نبود. فردی آمد پیش معاویه و به معاویه گفت خدا پدر و مادر من را نیامرزد. معاویه علت را جویا شد. مرد گفت پدر و مادرم اسم من را علی گذاشتند و بسیار برای من سختی درست کردهاند. خود امام صادق علیهالسلام وقتی اسم مادرشان را میآوردند، دستبهسینه میگذاشتند و به نشانه احترام خم میشدند تا حدی که محاسنشان به زمین میخورد. حضرت وقتی اسم مادرشان را میخواستند به زبانآورند، میفرمودند: مادرم فاطمه بنت رسولالله صلیالله علیه و آله و سلم چنین فرمودند… . آنوقت مسئله ما و تمام فکرمان این است که آیا شب عید سفرهی هفتسین بیندازیم یا نه؟!
ده عمل را خداوند دوست دارد و خداوند آنها را انجام داده تو هم آنها را عمل کن؛ یکی از آنها صلوات است:
«إِنَّ اللَّهَ وَ مَلائِكَتَهُ يصَلُّونَ عَلَي النَّبِي يا أَيهَا الَّذِينَ آمَنُوا صَلُّوا عَلَيهِ وَ سَلِّمُوا تَسْلِيماً» [1] .
همانا خداوند و فرشتگان بر پيامبر درود ميفرستند. اي كساني كه ايمان آوردهايد بر او درود بفرستيد و سلام دهيد و تسليم فرمانش باشيد.مفسران شيعه و سني بهاتفاق نقل ميكنند: هنگامیکه اين آيه نازل شد، جمعي از اصحاب از پيامبر صلیالله عليه و آله پرسیدند: اي رسول خدا، اصل چگونگي صلوات و سلام بر تو را فهميديم، ولي نفهميديم چگونه بر تو درود و صلوات بفرستيم؟پیامبر صلیالله عليه و آله در پاسخ فرمودند: بگوييد : «اللهم صل على محمد و آل محمد و بارک و سلم علی محمد و آل محمد كما صليت على إبراهيم و آل إبراهيم إنك حميد مجيد». [2]
خانم مالک میفرمودند، سختترین مشکلاتتان را به این صورت حل کنید: 92بار آیه صلوات با صلوات را بفرستید. یعنی «إِنَّ اللَّهَ وَ مَلائِكَتَهُ يصَلُّونَ عَلَي النَّبِي يا أَيهَا الَّذِينَ آمَنُوا صَلُّوا عَلَيهِ وَ سَلِّمُوا تَسْلِيماً اللهم صل على محمد و آل محمد و بارک و سلم علی محمد و آل محمد كما صليت على إبراهيم و آل إبراهيم إنك حميد مجيد» یکبار حساب میشود.
شب جمعه بعد از صلوات، وقت خلوت با خداوند است. این روزها یکسخن امام صادق علیهالسلام را فراموش نکنیم. امام فرمودند: مؤمن 5شنبهها خود را خیلی خسته نمیکند، چراکه با خداوند قرار دارد. امشب در بیداری شبتان، حضرت زهرا را الگوی خود قرار دهید. هرکدام از ائمه به یک صورت بیداری شب داشتند، مثلاً امام رضا علیهالسلام نماز نافلهی شبشان را 4 رکعت اولش را نماز جعفر طیار میخواندند. حضرت زهرا سلامالله علیها تکیه به دیوار نمیزدند و وسط اتاق میایستادند و نافلهها را میخواندند و بعد نماز وترشان ساعتها طول میکشید و ساعتها برای دیگران دعا میکردند. شبی امام حسن علیهالسلام نظارهگر نماز مادر بودند. بعد از نماز از مادرشان سؤال کردند چرا برای همه دعا کردید اما برای خود هیچ نخواستید. حضرت فرمودند اول همسایه سپس اهل خانه (اول جار ثم دار). در همه امور به همین شیوه برخورد میکردند، درحالیکه در خانه بهغیراز غذای خودشان چیز دیگری نداشتند، غذایشان را انفاق میکردند.
امام صادق علیهالسلام فرمودند: نماز شب بخوانید که روش پیامبران است و عادت صالحان قبل از شما بوده و از بین برنده بیماری بدن است. و در جای دیگر فرمودند: همانا دو چیز زینت دنیا است: یکی مال و دیگری اولاد. همانطور که زینت دنیا مال است، نماز شب هم زینت آخرت است.
دلیل اینهمه تأکید فراوان برای چیست؟ انسان برای ارتباط با خداوند نیاز به حواسجمع دارد و در دل شب به خاطر سکوت و آرامش شب این حضور قلب سریعتر حاصل میشود. امام سجاد علیهالسلام فرمودند: دو رکعت نماز ساده اما با حضور دل و با تفکر بهتر از دو رکعت نمازی است که از سر شب تا صبح طول بکشد. سید اسماعیل صدر میگوید درزمانی که در سامرا تحصیل میکردم، شبی حاج ملاعلی به حجره من آمد و قرار شد شب را بماند. من که تا دیروقت مشغول درس خواندن بودم، بسیار خسته بودم و میخواستم سحر بیدار شوم که حاج ملاعلی من را صدا زد و گفت بلند شو روز قیامت ایستگاهی است که در آنجا ندا میدهند پیروان آن آقایی که قره المحجلیناند( پیشوای پیشانیسفیدها که لقب امام علی علیهالسلام است) بلند شوند. در آنجا فقط نماز شب خوانها بلند میشوند که پیشانیشان به نور نماز شب میدرخشد. من بیدار شدم. حاج ملاعلی گفت به سرداب رویم؟ گفتم خطرناک است. باهم به آنجا رفتیم.از پشت پنجره هاله نوری دیدیم که به نماز ایستاد بود. گفت خوب نگاه کن، رکوع و سجده میکرد، بعد نمیدانم به زمین رفت یا به آسمان. گفت 40 سال است به عشق دیدنش سحر به سحر از خواب برمیخیزم.
عمل دیگر شب جمعه، تلاوت قرآن و انس با قرآن است. امام صادق علیهالسلام میفرمایند:با قرآن انس بگیرید، در قرآن چرخش کنید و قرآن بخوانید، مخصوصاً سورههایی که با حم شروع میشوند.
این سورهها عبارتاند از: غافر، فصلت، شورى، زخرف، دخان، جاثیه و احقاف.
کسانی که میتوانند هر شب هر 7 سوره را تلاوت کنند و آنهایی که نمیتوانند، شبی یک سوره را تلاوت کنند. بهتر اینکه هر شب را به یک نفر هدیه کنی، از رسول اکرم شروع کن و شبی بعدی به امیرالمؤمنین هدیه، تا امام زمان و دوباره از اول شروع کن.
امام صادق علیهالسلام میفرمایند:سورههایی که با «حم» آغاز مىشوند، گیاهان خوشبوى قرآناند.بنابراین، هنگامیکه آن را تلاوت نمودید، خداى را به خاطر تلاوت آن حمد و ثنا و سپاس گویید.زیرا همانا وقتیکه بندهاى این سورهها را تلاوت کند، از دهان او بویى خوشتر از مشک اعلى و عنبر خارج مىشود، و همانا خداى عز و جل محققا به خواننده و قارى آن ترحم نموده و نیز همسایگان، دوستان، آشنایان و همه نزدیکان او را مورد رحمت خود قرار میدهد، و همانا عرش، کرسى و فرشتگان مقرّب خدا در روز قیامت براى او استغفار مینمایند. [3]
یکی دیگر از اعمال شب جمعه، احسان است. احسان یعنی خوبی کردن، هر خوبی کردنی اسم آن احسان است. احوالپرسی، جواب سلام دادن، تسلیت گفتن، تبریک، کمک مالی به کسی کردن و … همه احسان هستند. در قرآن کریم هر چیزی اندازهای دارد که اگر از اندازهاش خارج شود، باطل میشود. مثلاً نماز صبح که دو رکعت است، اگر 4 رکعت بخوانی نمازت باطل است و دیگر در روز قیامت آن عمل را در نامهات نمیبینی.اما دو چیز است که اندازه ندارد، یکی از بزرگی که آن ذکر خداوند است:« … اذْکُرُوا اللَّهَ ذِکْراً کَثِیراً» [4] و دیگری که از کوچکی اندازه ندارد، احسان است. احسان کن گرچه به مقدار یکذره. قرآن در ارتباط با احسان سه مطلب بیان میکند: 1ـ سوره لقمان؛ عمل خوب شما اگرچه کوچک باشد، کم نمیشود. 2ـ سوره حجرات؛ عمل صالح و خیر شما گرچه خیلی کم باشد، من از آن کم نمیکنم. 3ـ سوره بقره؛ عمل صالح شما را زیاد میکنم، پرورش میدهم به شرطی که عملی را که انجام دادهای به قیامت برسانی. یعنی با منت، ریا، خودپسندی و … باطل نکنی.
امام علی (ع) میفرمایند: «الدنیا کلها جهل الا مواضع العلم; والعلم کله حجه الا ما عمل به، والعمل کله ریاء الا ما کان مخلصا; والاخلاص علی خطر حتی ینظر العبد بما یختم له»؛
همهی دنیا، نادانی است مگر جایگاههای دانش; و علم و دانش همهاش،حجت و دلیل است بهجز آن مقداری که بدان عمل شود; و بهجز اعمال خالص،همهی کارها ریا است،و اخلاص در معرض خطراست تا انسان به عاقبت کارگاه کند. [5]
بهترین احسان به چه کسی است؟ به محبان حضرت زهرا سلامالله علیها.
رسول اکرم به حضرت زهرا فرمودند: در روز قیامت خداوند تو را مخاطب قرار میدهد و صدا میزند: یا فاطمه من امروز نظر بهحساب بندگانم نمیکنم، تا اینکه تو و ذریه تو و شیعیان توو کسانی که از شیعیان تو نیستند اما به تو و ذریه تو احسان کردهاند، وارد بهشت شوید بعد من حساب مابقی را میرسم.
محدث بزرگوار مرحوم حاج میرزا حسین نوری (ره) از خزائن
نراقی از تاریخ ابن عساکر نقل کرده است که شخصی یکی از صلحا را پس از مرگش در خواب دید و از او پرسید: خدا با تو چه کرد؟
گفت: خدا مرا در نزد خود نگهداشته و فرمود: فلانی! هیچ میدانی برای چه تو را آمرزیدم؟گفتم: به عمل صالحم. فرمود: نه. گفتم: به اخلاص در عبادتم. فرمود: نه. گفتم: به فلان عمل و فلا عمل؛ و در پاسخ میفرمود: نه؛سرانجام گفتم: معبودا پس برای چه چیز مرا بخشیدی؟
فرمود:آیا به یاد داری آن هنگامی را که در دروازههای بغداد راه میرفتی، بچهگربه کوچکی را دیدی که سرما او را بیحال و ناتوان کرده و از شدت سرما به دیواری پناه برده بود؛ و تو به او رحم کردی و در جامعه پشمینی که همراه خود داشتی نهادی و از سرما نجاتش دادی؟ گفتم: آری.فرمود: به خاطر رحمی که به آن گربه کردی من هم به تو رحم کردم. حال در نظر بگیرید احسان به انسان چه جایگاهی دارد و اگر آن انسان از ذریه حضرت زهرا باشد، چه میشود.
[1] . احزاب/ 56.
[2] . السجستاني، سليمان بن الاشعث، سنن ابي داود، تحقيق و تعليق سعيد محمد اللحام، دارالفکر للطباعة والنشر و التوزيع، 1410 هـ، چاپ اول، ج 1، ص 221
[3] . ثواب الأعمال و عقاب الأعمال / ترجمه بندرریگى، ص۲۴۶
[4] . احزاب/ 41.
[5] .تصنیف غرر الحكم و درر الكلم، ص: 155