- سایت رسمی اطلاع رسانی حاجیه خانم اکبری
بسم الله الرحمن الرحیم
یا فاطمة الزهرا اغیثینی
پانزدهم شعبان 1442، نهم فروردین 1400
محورهای سخنرانی:
منتظرترین منتظر امام زمان(عج) کیست؟
شادی اهلبیت(ع) چه زمانی است؟
مهم، برداشتن موانع است
سه اختلاف شیعه با اهل سنت دربارهی امام زمان(عج)
دعا و کوشش ما برای رسیدن به کمال
چه بکنیم یکذره این حق ادا شود؟
الحمدلله ربالعالمین الهی به درگاهت هزاران بار تکبیر و تهلیل و تحمید و تسبیح و تقدیس عرضه میداریم که زنده هستیم و یکبار دیگر توفیق معاشرت با ماه شعبان را از ما دریغ نکردی. لنگانلنگان آمدیم و به شب نیمهی شعبان رسیدیم. انشاءالله توفیق داشتهایم و بعضی از اعمال را انجام دادهایم. امیدوار هستیم که موردقبول قرار بگیرد. امروز هم لنگانلنگان داریم از روز نیمهی شعبان عبور میکنیم و برای دریافت برکات ماه مبارک رمضان آماده میشویم.
روز عید است و عمق دلهایمان شاد است. حضرت فاطمة الزهرا(س) فرمودند: از علائم شیعیان ما این است که در غم ما غمگین و در شادی ما شادمان هستند. اگرچه ممکن است در این شادی لب نخندد اما عمق قلب شاد است.
اگر کسی بتواند غم و شادی خود را با غم و شادی اهلبیت(ع) گره بزند، این آدم به حقیقت شیعهی واقعی است. اصلاً غمش در دنیا زمانی است که اهلبیت(ع) غمگین هستند. این آدم غم دنیا نمیخورد؛ کدامیک از اهلبیت(ع) غم دنیا را خوردند؟
غصهی اهلبیت(ع) چه بود؟ غصهی صاحبالزمان(عج) چیست؟ حضرت میفرمایند: من میبینم شما را، رفتارهایتان را و اعمالتان را، بدیها و گنهکاریهایتان را که میبینم غصه میخورم و ناراحت میشوم؛ نه بابت خودم چون خدا حامی و تکیهگاه من است بابت خود شما غصه میخورم که دارید بیراهه میروید، غصهی من غصهی شماست.
امام صادق(ع) فرمودند: بعد از واقعهی سقیفه و بعد از آن روزی که مادر ما بین درودیوار ماند شیعه دیگر تا ظهور مهدی(عج) عید ندارد.
منتظرترین منتظر امام زمان(عج) کیست؟
من دیشب داشتم فکر میکردم منتظرترین منتظر امام زمان(عج) کیست که انتظارش خیلی طول کشیده است؟ دیدم حضرت زهرا(س) هستند که بین درودیوار دو مرتبه فریاد زدند «یا مهدی» از آن لحظه منتظر هستند که مهدی(عج) ظهور کند و انتقام محسن سقط شده را بگیرد. انتظارِ حضرت زهرای مرضیه(س) از همه طولانیتر است. بعد از ایشان، منتظرترین منتظرانِ امام زمان(عج) امام حسین(ع) است. وقتی به آن حلقوم پاره شده با تیر سه شعبه نگاه کرد از آن لحظه منتظر است که امام زمان(عج) بیاید و ظهور کند و انتقام این خونهای به نا حق ریخته شده را بگیرد.
شادی اهلبیت(ع) چه زمانی است؟
شادی اهلبیت(ع) چه زمانی است؟ اهلبیت(ع) به چه شاد و خوشحال میشوند؟ پیامبر(ص) و امیرالمؤمنین علی(ع) به چه لبخند میزدند؟ امام زمان(عج) چه زمانی خوشحال میشوند؟ من چگونه خوشحالی و غمم را به خوشحالی و غم اهلبیت(ع) گره بزنم؛ وقتی دلم را به دل اهلبیت(ع) وصل کردم، قلبم را به قلب اهلبیت(ع) وصل کردم، فرهنگم را به فرهنگ اهلبیت (ع) وصل کردم، روحم را به روح اهلبیت(ع) وصل کردم.
چرا امروز که روز عید است زیارت امام حسین(ع) سفارش شده است؟ مگر زیارت امام حسین(ع) چیزی جز اشک است؟ دیشب شب عید بود و شب زیارت امام حسین(ع) بود مگر کربلا جز اشک و گریه است؟ میدانم که عدهای گله میکنند و میگویند حاج خانم روزهای عید هم روضه میخواند؛ همیشه باید روضهخوان، قبل از هر سخنرانی، قبل از هر درس، قبل از هر نصیحت، توسل بگیرد. بچهات را میخواهی نصیحت کنی برو وضو بگیر و اول سلام به امام حسین(ع) بده و آبی در چشمت جمع کن و بعد برو بچهات را نصیحت کن. حتی نصیحت دوست هم بخواهی بکنی اول در دلت به اهلبیت(ع) توسل بگیر.
توسل امروز من حول محور فاطمة الزهرا(س) است. نمیدانم بعضیها چه بر سر فاطمة الزهرا(س) آوردند! دست شما اگر درد بکند چقدر رنج میکشید؟
همه چیز در یک ساعت اتفاق افتاد. بازو بشکند، صورت دو دستی، سیلی بخورد، در به شکم فشار بیاورد و بچه سقط بشود، لگد به پهلو بخورد، استخوانها بین درودیوار نرم شود و خون سراسر بدن بیبی را بگیرد، در خانهشان را آتش بزنند و شوهرش را دستبسته ببرند همهی اینها در یک ساعت اتفاق افتاد.
دیشب میگفتم بیبی جان! خیلی در کتابها گشتم که کدام دستتان شکسته بود، دست راست بود و یا دست چپ. پیدا نکردم؛ اما وای به حال دل ما اگر همان دستی را که با تازیانه مجروح کردند به همان پهلو هم لگد زده باشند. چه بر سر صدیقهی طاهره(س) آوردند؟ چطور میشود قبل از آنکه پسرشان ظهور کند و انتقامشان را بگیرد میشود مزهی شادی واقعی را چشید؟
دو تا معصوم این جمله را گفتند. ما اصلاً ظرفیت معصوم(ع) را میتوانیم بفهمیم چقدر است؟ ظرفیت وجودی امیرالمؤمنین علی(ع) چقدر است؟ آن مصیبت چقدر باید باشد که خُلق امیرالمؤمنین علی(ع) را آنقدر تنگ کند و ایشان را ناراحت بکند. آنقدر امام حسین(ع) را ناراحت بکند. ظرفیت امام حسین(ع) چقدر است؟ چه کردند با حضرت فاطمة الزهرا(س) که امیرالمؤمنین علی(ع) وقتی فاطمة الزهرا(س) را دفن کرد سر قبر ایشان شعری را انشا کردند که یک خط آن این است: «یا فاطمه بعد از تو دیگر زندگی معنا ندارد، اگر به خاطر بچههای تو نبود آنقدر اینجا میماندم تا بمیرم.»
آیا امیرالمؤمنین علی(ع) مرد عاشقپیشهای است که این حرف را بزند؟ نعوذبالله. مجنون است که در عشق لیلی چنین حرفی بزند؟ دنیا برای امیرالمؤمنین علی(ع) چه معنایی دارد که میگویند فاطمه بعد از تو زندگی معنایی ندارد؟
معصوم دیگر امام حسین(ع) هستند که با آن وسعت وجودیشان که شاید هیچ کس را خداوند مانند امام حسین(ع) امتحان نکرده باشد؛ همانطور که همهی ائمه(ع) فرمودند هیچ روزی مثل روز حسین بن علی نیست؛ ایشان همهی مصیبتها را تحمل کردند و هیچ حرفی نزدند اما کنار بدن نازنین علیاکبر(ع) وقتی بدن ارباً اربای پسرش را به آغوش کشید فرمودند: «اُف بر این دنیا که با جوانی مثل تو اینطور برخورد میشود.» چه بدنی دید؟ چه علیاکبری دید؟ چه صورتی دید؟ چه وجود قطعهقطعهای دید؟
ما امروز شادیم اما عمق شادی ما در زمان ظهور امام زمان(عج) است. تمام همت و تلاشمان را بر این بگذاریم که جوری زندگی و دینداری کنیم،جوری زندگیمان را مورد رضایت امام زمان(عج) قرار بدهیم که انشاءالله در زمان ظهور همراه باشیم. به این زندگی دنیا اکتفا نکنیم که مثلاً 70 سال یا 90 سال زندگی کنیم و برویم. نه ما در دنیا رجعتی داریم. باید جوری وظیفهشناسی کنیم که بتوانیم طعم ظهور را بچشیم، طعم حضور واقعی را بچشیم.
مهم برداشتن موانع است
دیشب را به عبادت سپری کردید، الحمدلله ربالعالمین به عبادتهای گوناگون، به ذکر و مناجات، به نماز و صلواتِ مکرر موفق بودید. خدا هم وعدهی اجابت داده به کسانی که دیشب را به عبادت مشغول بودند. وقتی من حقیر هم به سهم خودم میروم که وظیفهام را انجام بدهم آیا خدا به خدایی خودش که وظیفهی اجابت دارد عمل نمیکند؟ مگر چنین چیزی میشود؟ پس چرا ما اجابتش را کم میبینیم؟ برای اینکه وظایفمان را معمولاً نصفه نیمه انجام میدهیم. نماز را میخوانیم؛ اما وسایل اجابت و قبولی نماز را فراهم نمیکنیم و موانع قبولی نماز را از سر راه برنمیداریم. برای اینکه دعا را میخوانیم و ذکر را میگوییم اما موانع قبولیاش را از مسیر برنمیداریم.
مهم برداشتن موانع است. دیشب نمازها را خواندیم اما کدام یک نشستیم و فکر کردیم که چه بکنیم که موانع قبولی این نماز را برداریم تا این نماز موردقبول واقع بشود. آیا ما هیچ کداممان مظلمهای گردنمان نبود؟ هیچ کدامان گناه کبیرهای گردنمان نیست؟
در روایت آمده است که حضرت داوود پیامبر پرسید خدایا نماز کدام بندهات را قبول میکنی و در خانهی خود جای میدهی؟ (تا قبول نکند که اثراتش برنمیگردد. باید نماز پذیرفته شود تا اثراتش به دست من و شما برگردد.) ندا آمد کسی را در خانهی خودم ساکن میکنم و نماز او را قبول میکنم که: در برابر عظمت من فروتنی کند و بندگی و افتادگی کند و روز خود را به یاد من شام کند و نفس خود را از خواهشها بازدارد و بهطور مُدام خود مراقبتی کند. (چگونه الآن ماسک میزنیم، مسافرت و مهمانی نمیرویم و فاصلهی اجتماعی را رعایت میکنیم.) یعنی خود مراقبتی در برابر نفسانیت و شیطان میکنند و به جهت من گرسنگان را سیر میکنند (چقدر حدیث داریم که صدقه بدهید اگر شده به نصف خرما؛ این دنیای غرب است که میگوید بپوش و بگرد!) و جای دهد غریبی را، به بلا رسیده رحم کند و هم دردی کند. نه نماز این آدم، بلکه خود این آدم نورش در آسمانها همانند خورشید میدرخشد. چون من را بخواند در جوابش لبیک میگویم، چون از من سؤال کند به او عطا میکنم مثلِ او در میان مردم مانند فردوس است در بهشت. (طبقهی فردوس در بهشت استثنا است و این آدم هم استثنا است) که در بهشت فردوس نهرهای آن هرگز خشک نمیشود و میوههای آن نمیپوسد.
گله میکنم که حرم امام رضا(ع) بودم و نماز خواندم و دعایم به اجابت نرسید! آیا موانع قبولی نماز را از سر راه برداشتم و یا فقط نماز خواندم؟ این همه دعا میکنم پس چرا مستجاب نمیشود؟ آیا موانع قبولی اجابت دعا را از سر راه برداشتم یا فقط دعا خواندم و مفاتیح ورق زدم؟
شب برات و احیا تلویزیون لهو و لعبش را میکند و ما هم رو به رویش نشستیم و داریم ذکرمان را میگوییم! مهم برداشتن موانع است. تمام دعاهایی که ما این روزها و یا در طول عمرمان برای فرج امام زمان(عج) میخوانیم همه سخن از اصلاح نفس و خودسازی و خود مراقبتی و آمادگی کامل برای دریافت آن مواهب ربانی داشتن دارند.
سه اختلاف شیعه با اهل سنت دربارهی امام زمان(عج)
جلسهی دیروز گفتم که امروز باید به این فکر کنم و مجلس باید دور این بگردد که به آن همه موهبتی که از امام زمان(عج) به من رسیده آیا توانستم پاسخ بدهم؟ تمام عالم روی سرانگشت ایشان میچرخد امام نباشد عالم و حیات نیست. یک دانه از وظایفی که ما در قِبَلِ ایشان داریم معرفی ایشان به دیگران است مخصوصاً به جوانان. مهدی، موعودِ تمام اُمم است. ما با اهل سنت دربارهی امام زمان(عج) سه اختلاف داریم که امروزه وهابیت دارد به آن دامن میزند.
یکی در این روایت، که پیامبر اکرم(ص) بسیار فرمودند: مهدی از ماست و اسمش اسم من است و قیام میکند.
دهها روایت داریم که آمده اسمش اسم من است. در کتاب اهل سنت آوردند که پیامبر(ص) فرمودند: مهدی از ماست اسمش اسم من است و نام پدرش نام پدر من است.
در احادیث شیعه نام پدر امام زمان(عج) گفته نشده، فقط گفته شده نامش نام من است؛ اما جاعلان حدیث آمدند جعل کردند که پیامبر(ص) فرمودند: اسمش اسم من است و اسم پدرش اسم پدر من، عبدالله است. چرا؟
منصور دوانقی خلیفهی عباسی اسمش عبدالله بود و یک پسر داشت که اسمش را محمد گذاشت و کلان، کلان پول داد و جعل حدیث کرد که من عبدالله هستم و پسرم محمد است او را ملقب به مهدی کرد که بگوید آن مهدیِ امم، این پسرِ من است.
یک عدهای جعل حدیث کردند که نام پدرش حسن مجتبی است. آمدند برای پدرش اسم گذاشتند در حالی که در احادیث پیامبر(ص) فقط اسم خودش گفته شده است.
اختلاف دیگری که ما با اهل سنت داریم این است که میگویند او دنیا نیامده و بعدهها به دنیا میآید. میخواهند بگویند سیدی از سادات است که به دنیا خواهد آمد. در حالی که ما میگوییم به دنیا آمده و دارد زندگی میکند و در بین ما حضور دارد. ما منتظر حضورشان نیستیم؛ ما منتظر ظهور امام زمان(عج) هستیم.
به جوانان امام زمان(عج) را معرفی کنیم؛ پیامبر(ص) چگونه معرفی کردند؟
ابوسعید خُدری میگوید: پیامبر(ص) فرمودند: «نامش نام محمد است.» در حدیث هیچ نامی از پدرشان برده نشده است.
امیرالمؤمنین علی(ع) پرسیدند: چرا به مهدی ملقب کردهاند؟ رسول اکرم(ص) فرمودند: زیرا خداوند تبارکوتعالی او را به امور پنهانی آگاه میکند که هیچ کس را به آن امور آگاه نکرده است به این جهت ملقب به مهدی است.
ایشان را به جوانانمان معرفی کنیم. امروزه دشمن دارد شیطنت میکند و مسیر را کَج میبرد و مهدیهای جعلی فراوان میتراشد و در این باره تبلیغ میکند.
چرا او را منتظَر میگویند؟
فرمودند: برای اینکه انتظار میکشد تا زمین پر از ظلم و جور شود تا ظهور کند. منتَظر کسی است که تمام انسانهای گذشته منتظر ظهورش بودند؛ تمام انبیا، تمام اولیا و اوصیا و تمام ائمه و خودشان هم منتظر ظهورشان هستند.
چرا او را قائم میگویند؟
این حدیث بدن آدم را میلرزاند. امام جواد ائمه(ع) میفرمایند: وقتی از ایشان سؤال شد به چه دلیلی او را قائم نامیدند؟ فرمودند: زیرا وقتی یادش در بین مردم از بین میرود و اکثر مردمی که قائل به امامتش بودند و منتظرش بودند از او بر میگردند، قیام میکند. مردمی که قائل به امامتش بودند و منتظر ظهورش بودند از او رو بر میگردانند او در آن زمان قیام میکند.
(پناه میبریم به خدا از خودمان؛ الآن ما در بینمان میبینیم کسانی که عمامههای بزرگ و ضخیم آن چنانی روی سرشان بود و مبلغ امام زمان(عج) بودند امروزه حرفهای عجیبوغریبی میزنند و در رَدِ امام زمان(عج) در فضای مجازی مطلب میگذارند و ادعای پشیمانی میکنند از حرفهایی که دربارهی امام زمان(عج) زدند. چه کسی میتواند به فردای خودش مطمئن باشد؟ چقدر باید مراقبت کنیم؟)
راوی ترسید عرض کرد: آقا! مردم در آن زمان چه کنند؟ ماحصل حدیث این است که امام میفرمایند: مراقبت از خودشان و رفتار و کردارشان بکنند و در شناخت عمیق مهدی(عج) کوشش و تلاش کنند.
روایت از امام صادق(ع) است که از قول رسولالله(ص) نقل کردند که ایشان نفرین کردند کسانی را که از امام زمان(عج) رو برمیگردانند. قائم از فرزندان من است و نامش نام من است و کنیهاش کنیه من است و شمایلش مانند شمایل من است، سنتش سنت من است، او مردم را به سنت و شریعت من واخواهد داشت و آنها را به سوی کتاب خدای عزوجل دعوت خواهد کرد. هر که او را اطاعت کند من را اطاعت کرده و هر که او را نافرمانی کند من را نافرمانی کرده است. هر کس در زمان غیبت او را انکار کند من را انکار کرده است هر کس تکذیبش کند منِ پیامبر را تکذیب کرده و هر کس تصدیقش کن من را تصدیق کرده است. من از تکذیب کنندگانی که گفتار من را دربارهی او تکذیب و انکار کنند و امت من را گمراه کنند به خدا شکایت میکنم «إِلَّا الَّذِينَ آمَنُوا وَعَمِلُوا الصَّالِحَاتِ وَذَكَرُوا اللَّهَ كَثِيرًا وَانْتَصَرُوا مِنْ بَعْدِ مَا ظُلِمُوا وَسَيَعْلَمُ الَّذِينَ ظَلَمُوا أَيَّ مُنْقَلَبٍ يَنْقَلِبُونَ»[1]؛ «مگر آن که اهل ایمان و نیکوکار بوده و یاد خدا بسیار کردند و برای انتقام از (هجو و) ستمی که در حق آنها (و سایر مؤمنان) شده به انتقام و دفاع برخاستند (و به شمشیر زبان با دشمنان دین جهاد کردند، آنان را مؤمنان پیروی خواهند کرد) و آنان که ظلم و ستم کردند به زودی خواهند دانست که به چه کیفر گاهی و دوزخ انتقامی بازگشت میکنند.»
شروع کردند به خواندن این آیه که سر مطهر امام حسین(ع) هم بالای نیزه کراراً و کراراً به خواندن این آیه مشغول بود.
دعا و کوشش ما برای رسیدن به کمال
در این زمان چه باید بکنیم؟ در این دوران باید فراوان دعا کنیم و به محتوای دعاها فکر کنیم و فراوان بگوییم «اَللّهُمَّ عَجِّل لِوَلیِّکَ الفَرَج».
در دعای عهد که روزانه میخوانیم چه میخواهیم؟ «اَللّهُمَّ عَجِّل لِوَلیِّکَ الفَرَجهم» چرا تعجیل در فرج میخواهیم؟ چرا بعد از دعاهایمان و بعد از نمازهایمان 40 مرتبه میگوییم «اَللّهُمَّ عَجِّل لِوَلیِّکَ الفَرَج». چرا وقتِ خوش مناجات این عجله و تمنا را برای ظهور داریم؟ این به چه معناست؟
معنایش این است که در آستانهی ظهور، زمینهی رشد و بهرهبرداری از مواهب الهی، زمینهی رشد و برخوردار شدن از کتاب خدا بهطور کامل و قرار گرفتن در مسیر انسان کامل شدن و برخوردار شدن از تمام مواهب مادی و معنوی الهی فراهم میشود. زمینه برای تکامل من فراهم میشود. پس در حقیقت من برای تکامل خودم عجله دارم. من عجله ندارم شما قیام کنید عجلهام برای این است که زمینه برای رشدم فراهم شود، زمینهی تکاملم کامل شود، زمینهی برخورداریام از کتاب خدا بهطور کامل از مواهب الهی و وجود معصومین(ع) بهطور کامل صورت بگیرد، من به دنبال اینها برای تکامل خودم هستم. این فرج، فرج من میشود وگرنه برای مؤمن واقعی غیبت و ظهور امام زمان(عج) فرقی نمیکند، او حضور امامش را همهجا احساس میکند. چه عجلهای برای ظهورش دارد؟! آن زمینههایی که خداوند بالقوه در وجود همه گذاشته به فعل درمیآید.
امروزه دعای من، کوشش برای رسیدن به آن کمال است. صبح به صبح که بلند میشویم به دنبال آن کمال هستیم و دعای عهد را میخوانیم و در دعای عهد فرج امام زمان(عج) را میخواهیم. دنبال این تکامل و رشد هستیم. دنبال این مدینهی فاضله در خودمان هستیم. «و سَهِّلْ مَخْرَجَهُ» خدایا خروج او را به آسانی و سهولت قرار بده، سختی و رنج نکشد.
این خروج آسان چه وقتی صورت میگیرد؟ وقتی که امام، یاران واقعی برای این خروج داشته باشد. خدا مقدمات این سهولت را در وجود من و شما قرار داده است. من و شما وقتی خوب و درست شدیم، وقتی امام شناس شدیم و پیرو امام شدیم، وقتی وظایفمان را انجام دادیم، وقتی در کنار امامان قرار گرفتیم، خروج امام زمان(عج) به سهولت انجام میشود. پس «وسَهِّلْ مَخْرَجَه» به خود ما برمیگردد؛ یعنی تا من و شما در عرصهی زندگیمان فعالانه دگرگون نشویم و یک انقلاب کامل معنوی و اخلاقی و فرهنگی درونمان به وجود نیاوریم یعنی من و شما در درونمان به یک بلوغ تکاملی نرسیم به آن تکامل نهایی دست پیدا نمیکنیم.
همچنین در دعای عهد میخوانیم: «وَ أَوْسِعْ مَنْهَجَهُ» خدایا مکتب و فرهنگ امام زمان و تفکرات و اندیشههای مهدوی را وسعت بده. این هم به من و شما بستگی دارد. «مَنْهَجَهُ» یعنی احیای فرهنگ و سنت مهدوی، حاکمیت بخشیدن به فرهنگ امام زمان(عج) و ائمهی اطهار(ع). این هم به تلاش من و شما برمیگردد. ما باید تبلیغ کنیم، ما باید بفهمیم، ما باید به باور برسیم، ما باید این حاکمیت را حاکم کنیم البته بهطور مطلق نمیتوانیم. ما زمینه را میسازیم و اوج و تحقق کلی آن به عهدهی امام زمان(عج) است.
چه بکنیم یکذره این حق ادا شود؟
- انجام وظیفه و دست یافتن معرفت.
- تمسک به اهلبیت(ع). شما نمیدانید این توسل به اهلبیت(ع) برای ما چه میآورد.
بهلول نقل میکند که به مشهد خانهی یکی از اقوامم رفته بودم. شب سرد زمستان برف آمده و زن همسایه زایمان کرده بود و بیحال در گوشهی اتاق افتاده بود. من دیدم بچهها گریه میکنند. بلند شدم گفتم جای بچه را عوض کنم تا مادرشان بتواند بخوابد. رفتم کهنه بیاورم دیدم برف آمده و همهی کهنهها خیس شدهاند. آمدم و عمامهام را پاره کردم و جای بچهها را عوض کردم و بچهها را خواباندم. وضو گرفتم رفتم به سمت حرم امام رضا(ع) در راه سه چهار تا سگ گرسنه به من حمله کردند. چنان حمله کردند که گفتم الآن تکهتکهام میکنند به هیچ عنوان از پسشان برنمیآمدم. ناگهان صدایی شنیدم و بزرگواری آمد و گفت به اولاد ما خدمت کردی از این مرگ بد نجاتت میدهیم، تو هوای اولاد ما را داشتی ما هم هوای اولاد تو را داریم.
دربارهی تمسک به اهلبیت(ع) امام صادق(ع) میفرمایند: خوشا به حال شیعیان ما آنان که در زمان غیبت قائم ما به ریسمان ولایت ما تمسک میجویند و دامن ولایت ما را رها نمیکنند. فرمودند: زمانی برای مردم فرامیرسد که پیشوایشان از آنها غائب میگردد.
زراره پرسید در آن زمان مردم چه کنند؟
امام فرمودند: به همان امر ولایتی که بر آن هستند چنگ بزنند تا امامشان بر آنها آشکار شود. (به دنبال ولایت و علما باشند و چنگ به دامن ولایت بزنند.)
این توسل و تمسک را زیاد کنیم بالأخص به صاحبالامر(عج)!
- تهذیب نفس کنیم. یکی از ویژگیهای مهم منتظران دولت کریمهی صاحبالزمان(عج) پارسایی و تقوا و آراستگی و اخلاق نیک و پسندیده است.
ما اخلاقمان به چه کسی رفته است؟ پیامبر(ص) به آن مردم جاهلیت میفرماید: «…لِمَ تَقُولُونَ مَا لَا تَفْعَلُونَ»[2] چرا حرفی را که نمیدانید میزنید. پیامبر(ص) با خرافات و شایعات مبارزه میکردند.
نشسته بودند. پیامبر(ص) فرمودند: الآن کسی میآید که بهشت به او افتخار میکند و بدون سؤال و جواب وارد بهشت میشود. یکی از گنهکاران مدینه آمد. همه با تعجب پرسیدند او وارد بهشت میشود؟ پیامبر(ص) فرمودند: بله الآن که میآمد دید مردی خوابیده و لباسش بالا رفته بود و عورتش پیدا بود. آهسته لباسش را پایین کشید که عورتش را کس دیگر نبیند.
زندگی مردم و رفتار مردم به ما چه ربطی دارد. آنقدر دربارهی زندگی مردم روی دایره میریزیم که افسردگی میگیرند و خودکشی میکنند و به بلا گرفتار میشوند. پیامبر(ص) به آن مردم جاهلی میفرمایند چرا حرفی را میزنید که نمیدانید. هیچ وقت حرف کسی را که یکبار شایعه کرده دیگر قبول نکنید. پارسایی و آراسته شدن به اخلاق نیک و پسندیده لازم است.
امام صادق(ع) فرمودند: هر کس شادمان میگردد از اینکه از یاران مهدی(عج) باشد باید انتظار بکشد و به پرهیزگاری و اخلاق نیکو، رفتار نماید آنوقت او از منتظران واقعی است. باز میفرمایند: برای صاحب این امر به یقین غیبتی است پس بندهی خدا باید تقوای الهی پیشه کند و به دینش چنگ بزند.
امام صادق(ع) فرمودند: منتظران واقعی امام زمان(عج) در زمان غیبت امام زمان(عج) در انجام واجبات و خوبیها و خیرات با هم مسابقه میگذارند. (کسانی که کوتاهی میکنند را الگو قرار نمیدهد بلکه از همه میخواهد پیشی بگیرد.)
ما در این روزها چه وظایفی داریم؟ وظیفهی دیگر امربهمعروف و نهی منکر است. منتظران امام زمان(عج) دنبال یک جامعهی آرمانی هستند. در چنین جامعهای مردم نسبت به هم بیتفاوت نیستند. زن نسبت به شوهرش بیتفاوت نیست، همسایه نسبت به همسایه بیتفاوت نیست. شما حساب کن این خانمهایی که همسرانشان این اختلاسهای بزرگ را کردند آنها را هم باید زندانی کنند؛ یعنی یک زن نمیفهمد که یک کارمند درآمدش چقدر است؟! چطور میتواند یک آپارتمان فلان قیمت با متراژ بالا بگیرد و … یک فیلم دربارهی اختلاس گران کره نشان میداد که اختلاس گران را اعدام میکردند و همسرانشان را هم اعدام میکردند به این علت که میگفتند همسرانشان خبر داشتند. اسلام میگوید که آدم بیتفاوت شریک جرم آن گنهکار است. منتظران امام زمان(عج) حتی در عصر ظهور امام زمان(عج) پاسدار دین هستند و حافظ حقوق مردم هستند و مراقب سلامت جامعه هستند. هر فرد منتظری باید برای اصلاح جامعهاش احساس مسئولیت کند. چه چیزی باعث شده که دهانمان را بستهایم؟ بچههایمان بدترین خطاها را میکنند و ما تماشا میکنیم! قانون امربهمعروف از آموزههای اصلی دین و روایات ماست.
امام محمدباقر(ع) فرمودند: توانمندان شما به ضعیفان شما کمک کنند (منظور فقط ضعیف مالی که نیست ضعیف فکری و فرهنگی هم هست) اغنیای شما به فقرای شما مهربانی کنند. هر کس باید برادر دنیاییاش را نصیحت کند نصیحتی که به نفع برادرش باشد و راه درست به او یاد بدهد.
4. امربهمعروف و نهی از منکر
قرآن کریم میفرماید: «کُنْتُمْ خَيْرَ أُمَّةٍ اخْرِجَتْ لِلنَّاسِ تَأْمُرُونَ بِالْمَعْرُوفِ وَ تَنْهَوْنَ عَنِ الْمُنْکَرِ وَ تُؤْمِنُونَ بِاللَّهِ وَ لَوْ آمَنَ أَهْلُ الْکِتابِ لَکانَ خَيْراً لَهُمْ مِنْهُمُ الْمُؤْمِنُونَ وَ أَکْثَرُهُمُ الْفاسِقُونَ»[3]؛ «شما از ازل بهترین امتی بودید که برای مردم پدید آمدید. چون امربهمعروف و نهی از منکر میکنید و به خدا ایمان دارید؛ و اگر اهل کتاب هم ایمان میآوردند، برایشان بهتر بود، لیکن بعضی از آنان مؤمن و بیشترشان فاسقاند.»
این بهترین امت بودن دلیل این است که شما امربهمعروف و نهی از منکر میکنید. بیتردید وظیفهی سنگین خطیری است.
امام صادق(ع) میفرمایند: امربهمعروف و نهی منکر سنگین و خطیر است زیرا بهوسیلهی آن، واجبات انجام میپذیرد. (یک معلم وقتی برای نماز میرود، اگر نمازش را میخواند و شاگردانش یک نفر برای نماز بیاید و اگر نصیحت کند و صحبت کند اینیک نفر میشود سه نفر.) واجبات بهوسیلهی امربهمعروف و نهی از منکر انجام میشود، راهها امنیت مییابد (دزدیها و دغلبازیها کم میشود) درآمدها حلال و مشروع میشود، مظالم بازگردانده میشود، زمین آباد میشود و از دشمنان انتقام گرفته میشود، امور سامان مییابد.
اگر ما این کارها را بکنیم دیگر ظهور امام زمان برای چیست؟
ظهور امام زمان(عج) اوج و فتح قلهی اینهاست. من و شما هر چه تلاش کنیم باز جامعه انحرافاتی دارد. رسیدن به قلهی این مسائل و اوج همهی اینها و نهایت همهی این خوبیها در ظهور امام زمان(عج) است. ما تا آن موقع باید کار خودمان را انجام بدهیم. این فرهنگ بنیاسرائیل بود که به موسی(ع) میگفتند تو برو با خدای خود هر کاری که میخواهی بکن و دشمن را از پا دربیارید ما اینجا منتظر نشستهایم.
اگر ما میگوییم ولی گوش نمیکنند خوب گوش نکنند ما که مسئول گوش دیگران نیستیم میخواهند گوش کنند و یا گوش نکنند. ما وظیفهمان را انجام میدهیم
دیگر چهکار بکنیم؟ منتظر فرج بمانیم
امام صادق(ع) فرمودند: شیطان تو را تحریک میکند زیرا که عزت از آن خدا و پیامبران و مؤمنان است ولی منافقان نمیدانند آیا نمیدانی کسی که منتظر امر ما و حاکمیت ما و اجتماع آرمانی باشد و بر بیمها و آزارهایی که میبیند شکیبایی ورزد، او در روز واپسین در کنار ما خواهد بود؛ و فرمودند: زمانی بندگان به خدای بزرگ نزدیکترند و خدا از ایشان خشنودتر که حجت خدا از میان آنان ناپدید گردد و ظاهر نشود و آنان جایش را ندانند و با این همه بدانند که حجت و عهد و میثاق خدا باطل نشده و در آن زمان هر صبح و شب منتظر او باشند. در چنین حالی این مردم به خدا از هر زمانی نزدیکتر هستند…
امام حسین(ع) فرمودند: منتظر بمانید برای مهدی ما غیبتی است. اقوامی در آن زمان از دین خارج میشوند و گروهی بر دین ثابتقدم میمانند و آزار میبینند و اذیت میشوند. به آنان گفته میشود ظهور چه وقتی عملی میشود اگر راست میگویید؟ بیتردید صبر کننده در زمان غیبت در برابر آزار و تکذیب مخالفان بهمنزلهی جهاد کننده با شمشیر در رکاب رسول خدا(ص) است.
چه کنیم به امام زمان(عج) عشق بورزیم؟
نمیدانم کدام دعاست که در آن دعا به امام زمان(عج) عرض میکنیم: «اگر روزگاران به درازا کشد و عمر طولانی شود یقینم به تو افزون میگردد و من دلتنگتر میشوم و عاشقانهتر منتظرت میشوم و دوستیام فزونی مییابد و بر تو بیش از پیش تکیه میکنم و مدد میخواهم و چشم به ظهورت دارم و منتظر هستم و آمادهی جهاد در راه تو هستم. آقا جان! ما شما را دوست داریم اگر غیبت شما به درازا بکشد.»
امام حسن عسکری(ع) میفرمایند: بدان که دلهای اهل بندگی و اخلاص به سوی تو پر میکشد همچون پرندهای که به سوی آشیانهاش پر میکشد.
این محبت دوطرفه است؛ امام رضا(ع) فرمودند: هیچیک از شیعیان ما غمگین نمیشود مگر اینکه ما هم غمگین میشویم، شاد نمیشود مگر از شادیاش شاد میشویم، هیچیک از شیعیان ما در مشرق و مغرب زمین از ما دور نیستند و ما به آنها توجه داریم و علاقه به آنها داریم.
اینها که گفتم از وظایف ماست و باید از آنها مراقبت کنیم. انتظار ظهور را فقط خدا میداند چیست. در شب عاشورا که شبی مانند آن به دنیا نیامده است امام حسین(ع) با یارانشان صحبت کردند حتی عهد و پیمانشان را برداشتند و چراغ را خاموش کردند. وقتی چراغ را روشن کردند برای کسانی که بودند صحبتهایی کردند. فردا، میدان جنگ، لحظهی شهید شدنشان، چگونگی دفنشان، همه را نشانشان داد. یاران گفتند: آقا جان هستیم. بعد بهشت و جایگاه قیامتشان را نشان داد سپس ملکوت را نشان دادند؛ که شهید عند رب است.
شهید در بهشت نیست در آیه قرآن داریم «وَ لا تَحْسَبَنَّ الَّذينَ قُتِلُوا في سَبيلِ اللَّهِ أَمْواتاً بَلْ أَحْياءٌ عِنْدَ رَبِّهِمْ يُرْزَقُونَ»[4]؛ «و هرگز گمان مبر کسانی که در راه خدا کشته شدند مردهاند، بلکه زندهاند و در نزد پروردگارشان روزی داده میشوند.»
دیگر از این بالاتر نیست. شما اگر برای یک شهید بخواهید هدیه بفرستید چهکار میکنید؟ آنچه برای شهید میکنم برای خودم میکنم که من به یک جایی برسم. امام حسین(ع) مقام عنداللهی را هم نشانشان داد.
آخرین جملهای که امام فرمودند: اکنون من به شما وعده میدهم در روز ظهور فرزندم مهدی، شما در کنارش باشید.
آیا این را میتوانیم بفهمیم؟ نه. در روز ظهور فرزندم مهدی، شما در کنارش باشید یعنی اگر اوج مقام اخروی روزی «عند رب» است، اوج مقام معنوی دنیوی در رکاب مهدی موعود بودن و روز ظهورش را درک کردن است.
جوری زندگی کنیم که امام بیایند بالای قبرمان و صدایمان بکنند و ما را بطلبند و بگویند خدایا دوست دارم امروز را ببیند، برای دیدن امروز خیلی نالهها کرد، خیلی زحمتها کشید و خیلی خود مراقبتی کرد.
ما هم میتوانیم برسیم.
آن روزی که حضرت بایستند و اول زخم دل ائمهی معصوم(ع) را بردارد. وقتی آن چوبهای در نیمسوخته را نشان بدهد و آن مشعلی که خانه را سوزاند نشان بدهد، وقتی مادرشان را بین درودیوار نشان بدهد، وقتی محسن غرق به خون را در دست بگیرد و فریاد بزند «بِأَيِّ ذَنْبٍ قُتِلَتْ»[5] و انتقام مادرش فاطمه(س) را بگیرد غم دل علی(ع) و پیامبر(ص) و دانهدانه ائمه را میبرد تا غم دل خودش. آن روز که میآید و فریاد میزند من پسر حسین(ع) هستم آمدم انتقام حسین شهید عطشان را بگیرم.
مهدی جان! امام حسین(ع) منتظر ظهورتان هستند تا بیایید و انتقام اسارت خواهرشان را بگیرید، انتقام بردن خواهرش به مجلس نامحرمان را بگیرید و عزت عمه جانتان را نشان بدهید. به چه جرمی عمهام را کتک زدید که بعد 1 الی 3 سال وقتی غساله او را میشست گفت شوهرش کیست؟ عبدالله گفت من هستم. غساله گفت: بیانصافی چرا زنت را کتک میزدی؟ عبدالله گفت لا و الله او دختر علی(ع) است و دختر فاطمه(س) است این آثار اسارت کربلاست. تازیانهی شمر ملعون خورده…حسین منتظر است تا انتقام پاهای پرآبلهی رقیهاش را بگیری. امام سجاد(ع) فرمودند: از خواهرانم شرمندهام که موهای سرشان با خون، به سرشان چسبیده بود از بس که با شمشیر به سرشان زده بودند.
[1] آیهی 227 سورهی شعرا
[2] آیهی 2 سورهی صف
[3] آیهی 110 سورهی آلعمران
[4] آیهی 169 سورهی آلعمران
[5] آیهی 9 سورهی تکویر